สร้างวินัยให้ถึงเป้าหมาย
สวัสดีครับเพื่อนๆ เคยไหมครับที่ตั้ง เป้าหมาย อะไรไว้แล้วไปไม่ถึงฝั่งฝัน รู้สึกท้อแท้ และคิดว่าตัวเองไม่มีวินัยพอ อย่าเพิ่งหมดหวังครับ เพราะวินัยไม่ใช่เรื่องของพรสวรรค์ แต่เป็นเรื่องของการฝึกฝน และวันนี้ผมมี 4 วิธีสร้างวินัยให้ถึงเป้าหมายที่ตั้งไว้ ที่ทำตามได้ง่ายๆ มาฝากครับ รับรองว่าถ้าทำตามนี้เป้าหมายที่เคยดูเหมือนไกลเกินเอื้อมจะกลายเป็นเรื่องจริงแน่นอน
1.เริ่มต้นจากก้าวเล็กๆ
ความผิดพลาดที่หลายคนมักทำคือการตั้งเป้าหมายที่ยิ่งใหญ่เกินตัวตั้งแต่เริ่มต้น เช่น อยากผอมลง 20 กิโลกรัมใน 1 เดือน หรืออยากเขียนหนังสือให้จบเล่มภายในสัปดาห์เดียว ซึ่งเป้าหมายที่ใหญ่เกินจริงเหล่านี้มักทำให้เราท้อใจและเลิกล้มไปก่อนจะทันได้เริ่มด้วยซ้ำ
วิธีที่ถูกต้องคือการ ซอยเป้าหมายใหญ่ให้เป็นก้าวเล็กๆ ยกตัวอย่างเช่น ถ้าคุณอยากวิ่งมาราธอน (42.195 กิโลเมตร) อย่าเพิ่งคิดว่าจะวิ่งให้ครบตั้งแต่แรก ให้เริ่มจากการตั้งเป้าหมายเล็กๆ ในแต่ละวันก่อน เช่น วันนี้จะวิ่ง 1 กิโลเมตร หรือวันนี้จะวิ่งให้ได้ 10 นาที การทำแบบนี้จะทำให้คุณรู้สึกว่าเป้าหมายนั้นไม่ยากจนเกินไป และเมื่อทำสำเร็จในแต่ละก้าวเล็กๆ คุณจะรู้สึกมีกำลังใจที่จะเดินหน้าต่อไป อีกหนึ่งเทคนิคที่ช่วยได้คือการตั้งเป้าหมายแบบ SMART ซึ่งย่อมาจาก
- S – Specific (จำเพาะเจาะจง) ตั้งเป้าหมายให้ชัดเจน เช่น ฉันจะวิ่งให้ได้ 3 กิโลเมตร ไม่ใช่ ฉันจะวิ่งให้มากขึ้น
- M – Measurable (วัดผลได้) ต้องสามารถวัดได้ว่าเราทำสำเร็จหรือไม่ เช่น ฉันจะอ่านหนังสือให้ได้ 10 หน้าต่อวัน
- A – Achievable (ทำได้จริง) เป้าหมายต้องเป็นไปได้ ไม่ใช่เรื่องเพ้อฝัน
- R – Relevant (สอดคล้อง) เป้าหมายต้องมีความเกี่ยวข้องกับ เป้าหมาย ใหญ่ของเรา
- T – Time-bound (มีกรอบเวลา) กำหนดระยะเวลาที่ชัดเจน เช่น ฉันจะทำสิ่งนี้ให้สำเร็จภายใน 1 สัปดาห์
2.สร้างวินัย ด้วยการสร้างนิสัย
วินัยเป็นเรื่องของการใช้พลังใจ แต่พลังใจนั้นมีวันหมดลงได้ ดังนั้นเราจึงควรเปลี่ยนวินัยให้กลายเป็นนิสัยครับ ลองคิดดูสิครับว่าการแปรงฟันตอนเช้าเป็นเรื่องยากไหม คำตอบคือไม่เลย เพราะมันคือนิสัยที่เราทำจนเคยชินไปแล้ว วิธีสร้างนิสัยที่ทรงพลังที่สุดคือการใช้กฎ 21 วัน หรือที่เรียกว่า Hook Model ที่ประกอบไปด้วย 3 ส่วนหลักๆ คือ
Trigger (สิ่งกระตุ้น)
หาสิ่งที่กระตุ้นให้เราลงมือทำ เช่น ตั้งนาฬิกาปลุกตอนเช้าเพื่อออกกำลังกาย หรือวางหนังสือไว้ที่หัวเตียงเพื่อกระตุ้นให้อ่านก่อนนอน
Action (การกระทำ)
ลงมือทำตามสิ่งกระตุ้นนั้นทันที ไม่ต้องคิดเยอะ
Reward (รางวัล)
ให้รางวัลตัวเองหลังจากทำสำเร็จ เพื่อให้สมองหลั่งสารแห่งความสุข (Dopamine) ซึ่งจะช่วยให้เราอยากทำสิ่งนั้นซ้ำอีก
การทำตามกระบวนการนี้ซ้ำๆ เป็นเวลา 21 วันขึ้นไป จะทำให้สมองของเราจดจำการกระทำนั้น และเปลี่ยนมันจากวินัยที่ต้องใช้ความพยายามให้กลายเป็นนิสัยที่เราทำได้อย่างอัตโนมัติ
3.ใช้พลังของสภาพแวดล้อม
เชื่อไหมครับว่าสภาพแวดล้อมมีผลต่อการสร้างวินัยมากกว่าที่เราคิด ถ้าคุณอยากมีวินัยในการกินอาหารเพื่อสุขภาพ การมีขนมขบเคี้ยวอยู่ในบ้านจะทำให้การควบคุมตัวเองเป็นเรื่องยากมาก การจัดสภาพแวดล้อมให้เอื้อต่อการทำตามเป้าหมายจึงเป็นสิ่งสำคัญมาก เช่น
- อยากออกกำลังกาย – จัดชุดออกกำลังกายและรองเท้าไว้ข้างเตียงตั้งแต่ก่อนนอน
- อยากกินคลีน – จัดตู้เย็นให้เต็มไปด้วยผักผลไม้และอาหารเพื่อสุขภาพ และกำจัดอาหารที่ไม่ดีออกไป
- อยากทำงานให้มีสมาธิ – จัดโต๊ะทำงานให้เป็นระเบียบเรียบร้อย และเก็บสิ่งรบกวน เช่น โทรศัพท์มือถือ หรือของเล่นต่างๆ ให้ห่างตัว
นอกจากสภาพแวดล้อมทางกายภาพแล้ว สภาพแวดล้อมทางสังคม ก็สำคัญไม่แพ้กันครับ ลองหาเพื่อนที่มีเป้าหมายคล้ายๆกัน แล้วชวนกันไปทำกิจกรรม เช่น ไปออกกำลังกายด้วยกัน หรือแลกเปลี่ยนความคืบหน้าซึ่งกันและกัน การมีคนคอยให้กำลังใจจะช่วยให้เราไม่รู้สึกโดดเดี่ยวและมีแรงผลักดันมากขึ้น
4.ทำสัญญาสาธารณะ
การประกาศเป้าหมายของคุณให้คนรอบข้างรับรู้เป็นอีกหนึ่งวิธีที่ช่วยสร้างวินัยได้อย่างไม่น่าเชื่อ เมื่อคุณประกาศออกไปแล้ว คุณจะรู้สึกว่ามีแรงกดดันที่ดี คอยผลักดันให้คุณทำตามคำพูดของตัวเอง ลองทำสัญญากับตัวเองและคนรอบข้างดูสิครับ เช่น
- โพสต์ลงโซเชียลมีเดียว่า ผมจะวิ่งให้ได้ 10 กิโลเมตรภายใน 1 เดือน
- บอกเพื่อนสนิทหรือคนในครอบครัวว่า ฉันจะลดน้ำหนักให้ได้ 5 กิโลกรัม
การทำแบบนี้จะทำให้คุณรู้สึกว่าไม่ใช่แค่คุณคนเดียวที่รู้เรื่องเป้าหมายนี้ แต่ยังมีคนอื่นๆ ที่คอยติดตามความคืบหน้าของคุณอยู่ ซึ่งจะช่วยให้คุณมีความรับผิดชอบต่อเป้าหมายมากขึ้น และลดโอกาสที่จะเลิกล้มกลางคันได้เป็นอย่างดี
สรุป
วินัยไม่ใช่เรื่องของพรสวรรค์ครับ มันคือทักษะที่ทุกคนสามารถสร้างได้ และมันจะเป็นพลังวิเศษที่จะนำพาคุณไปสู่ เป้าหมาย ที่ตั้งไว้ได้อย่างแท้จริง แค่เริ่มต้นจากก้าวเล็กๆ เปลี่ยนวินัยให้กลายเป็นนิสัย จัดสภาพแวดล้อมให้เป็นใจ และประกาศเป้าหมายให้โลกรู้ แค่นี้เป้าหมายที่เคยเป็นแค่ความฝันก็จะกลายเป็นความจริงในไม่ช้าแน่นอน 🚀